✍️: بهرام رحمانی
هجوم پناهجویان مراکشی به شهر سئوتا
خبرگزاریها امروز جمعه ۹ مرداد ۱۴۰۵–سی و یکم یولی 2026، در یک اقدامی بیسابقه دهها هزار شناهنده از مراکش وارد سئوتا شدند. روز پنجشنبه، تصاویر منتشرشده نشان میداد که صدها نفر تلاش میکنند از موانع آبی مرز میان مراکش و قلمرو اسپانیا عبور کنند یا از حصار مرزی بالا بروند. پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، وعده «واکنشی فوری» به این وضعیت را داد.
اسپانیا برای کنترل وضعیت، نیروهای ارتش را در کنار پلیس ملی و گارد مدنی در منطقه مستقر کرده است. مقامهای اسپانیایی گفتهاند عبور گسترده مهاجران از راههای زمینی و دریایی از صبح پنجشنبه ۸ مرداد آغاز شده است.
رییس اداره سبته میگوید حدود ۶۰ هزار مهاجر در ۲۴ ساعت گذشته از مراکش وارد این منطقه تحت حاکمیت اسپانیا در شمال افریقا شدهاند. او همچنین گفته است که دستکم ۳۴ نفر دیگر هنگام عبور به این منطقه جان خود را از دست دادهاند.
دولت اسپانیا برای تقویت امنیت شهر سبته، ارتش خود را به منطقه اعزام کرده است. با افزایش تلاشهای مهاجران برای عبور از مرز، مقامهای محلی از مادرید درخواست کمک کرده بودند، اما روز پنجشنبه با از بین رفتن کنترلهای مرزی، این منطقه شاهد صحنههای هرج و مرج بود.
پس از آنکه هزاران مهاجر روز پنجشنبه، هشتم اسد، از مراکش به داخل قلمرو اسپانیا در شمال افریقا شنا کردند، دولتهای دو کشور امروز دست به تقویت حصار مرزی بین دو کشور زدند.
توضیح تصویر،محل شهر سبته که قلمرو اسپانیا در خاک آفریقا است
در ماه اخیر دیوان عالی اسپانیا حکم داد مهاجرانی که هنگام تلاش برای رسیدن به قلمرو این کشور در دریا از سوی نیروهای امنیتی اسپانیا متوقف میشوند را نمیتوان بلافاصله به مراکش بازگرداند.
وزارت داخله اسپانیا شبکههای قاچاق انسان را به سوءاستفاده از این موضوع برای «تشویق به مهاجرت غیرقانونی» متهم کرده است.
این وزارتخانه اعلام کرد: «نیروهای مسلح، گارد شهری را در اعمال اختیارات خود و هرگونه اقدام دیگری که ممکن است برای حفظ امنیت در شهر سبته لازم باشد، تقویت خواهند کرد.»
سبته، در ساحل شمالی مراکش، توسط تنگه جبل الطارق از سرزمین اصلی اسپانیا جدا میشود و مدتهاست که نقطه کانونی مهاجرانی است که سعی در رسیدن به اروپا دارند.
ورود غیرقانونی این مهاجران باعث شد دولت ایتالیا اعلام کند که «اقدامات فوقالعاده» از جمله لغو موقت توافقنامه شنگن با اسپانیا را در دستور کار قرار داده است.
توضیح تصویر، دولت اسپانیا برای تقویت امنیت سبته، ارتش را به منطقه اعزام کرد
وزارت کشور اسپانیا، شمار افرادی را که وارد سئوتا شدهاند حدود ۵۰ هزار نفر برآورد کرده است. خوان خسوس ویواس، رییس دولت محلی سئوتا، این رقم را تا ۶۰ هزار نفر اعلام کرده است. مقامهای اسپانیایی، همچنین میگویند تا عصر جمعه بیش از ۴۸ هزار نفر از واردشدگان به مراکش بازگشتهاند.
بر اساس اعلام نماینده دولت اسپانیا در سئوتا، دستکم ۵۷ نفر هنگام عبور از مرز جان باختهاند. شماری از قربانیان غرق شده و برخی دیگر در ازدحام ایجادشده در نزدیکی حصار و موجشکن مرزی کشته شدهاند.
پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، روز جمعه به سئوتا سفر کرد و ورود گسترده مهاجران را «نقض تمامیت ارضی اسپانیا» خواند. او قاچاقچیان انسان را متهم کرد که با انتشار اطلاعات گمراهکننده، جوانان را به عبور خطرناک از مرز ترغیب کردهاند.
سئوتا و ملیلیه دو شهر خودمختار اسپانیا در ساحل شمالی آفریقا و در مجاورت مراکش هستند. این دو منطقه تنها مرزهای زمینی اتحادیه اروپا با قاره آفریقا محسوب میشوند و بارها شاهد تلاش مهاجران برای ورود به قلمرو اتحادیه اروپا بودهاند.
سئوتا در سال ۱۴۰۰ نیز شاهد ورود ناگهانی حدود ۱۰ هزار مهاجر از مراکش و کشورهای جنوب صحرای آفریقا بود که شمار زیادی از آنان را کودکان و نوجوانان تشکیل میدادند. با این حال، مقامهای اسپانیایی میگویند ابعاد موج کنونی ورود مهاجران بیسابقه بوده است.
خوان خسوس ویواس، ریيس اداره محلی این شهر خودمختار، روز جمعه گفت: «برآوردها بیانگر این است که حدود ۶۰ هزار تن در نتیجه این رویداد وارد شهر ما شدهاند.»
وزارت داخله اسپانیا اعلام کرد که نیروهای مسلح این کشور برای حمایت از ماموران مزری به سئوتا اعزام خواهند شد. این وزارتخانه در بیانیهای گفت: «نیروهای مسلح از گارد ملکی در انجام وظایفش حمایت خواهند کرد و در صورت نیاز، برای حفظ امنیت عمومی در شهر سئوتا اقدامات دیگری نیز انجام خواهند داد.»
در سئوتا چه اتفاقی افتاد؟
نیروهای گارد ملکی(گاردیا سیویل)، اعلام کردند که جمعیت بزرگی از مهاجران پس از غلبه بر نیروهای پولیس در به اصطلاح دیوار دریایی، از حصارهای مرزی عبور کرده و وارد قلمرو اسپانیا شدند.
تصاویر ویدئویی نشان میداد که صدها نفر با استفاده از تیوبهای بادی و وسایل شنا از سمت مراکش وارد آب شده و خود را به سئوتا میرسانند.
راشد صبیحی، رییس انجمنی که نماینده گاردیا سیویل در سئوتا است، به خبرگزاری اسوشیتدپرس گفت: «اوضاع کاملاً آشفته است. امکان ارائه آمار دقیق وجود ندارد، اما هزاران مهاجر در حال عبور هستند.» او افزود که مرز «بهطور کامل فروپاشیده است.»
خبرگزاری فرانسه به نقل از یکی از سخنگویان نمایندگی دولت اسپانیا در سئوتا گزارش داد که در جریان این هجوم، ۹ نفر جان باختهاند. این صحنهها یادآور بحران مشابهی در مه مه 2021 است، زمانی که بیش از ۸ هزار نفر تنها در مدت دو روز وارد این قلمرو شدند.
در روزهای اخیر، گروههای امدادرسان نیز از افزایش شمار افرادی که تلاش میکنند با شنا از کنار پوستههای مرزی عبور کنند خبر داده بودند.
حکومت محلی سئوتا خواستار اعلام وضعیت اضطراری در این منطقه شده است. عکس: REUTERS
حکومت محلی چه میگوید؟
خوان خسوس ویواس، رییس حکومت محلی سئوتا، از مادرید خواسته است به دلایل امنیت ملی وضعیت اضطراری اعلام کند و علاوه بر اعزام نیروهای بیشتر پولیس، ارتش را نیز در مرز مستقر سازد.
این درخواست پس از نشست شورای سخنگویان شهر مطرح شد، نشستی که در آن همه اعضا بهطور یکصدا از چنین اقدامی حمایت کردند.
ویواس در شبکههای اجتماعی نوشت: «دیروز درباره شدت بحران مهاجرتی هشدار داده بودم. امروز، تنها چند ساعت بعد، وضعیت بحرانیتر شده است: یک شب دیگر از ورود گسترده مهاجران، حضور نزدیک به هزار نفر در بیرون از مرکز موقت پذیرش مهاجران، کاهش منابع ما، و یک قربانی دیگر در دریا.»
او این وضعیت را یک «بحران انسانی و اجتماعی با ابعاد ملی» توصیف کرد.
ویواس گفت: «ما نمیتوانیم بهتنهایی با این فشار مقابله کنیم؛ فشاری که تنها در ده روز گذشته باعث ورود ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ نفر شده است، رقمی معادل حدود دو درصد جمعیت شهر.»
سئوتا حدود ۸۵ هزار نفر جمعیت دارد.
واکنش حکومت اسپانیا
اندکی پس از درخواست کمک از سوی مقامهای سئوتا، نخستوزیر اسپانیا اعلام کرد که حکومت مرکزی «کاملاً متعهد به ارائه پاسخ فوری» به این بحران است.
سانچز نوشت: «ما تمام منابع لازم را بسیج میکنیم، با مقامهای مراکش و نهادهای بینالمللی همکاری داریم و اقدامات لازم را برای بازگرداندن شرایط عادی در سریعترین زمان ممکن آماده میکنیم.» او افزود که این موضوع را مستقیما با رییس حکومت محلی سئوتا نیز در میان گذاشته است.
وزارت داخله اسپانیا، همچنین اعلام کرد که دولت مراکش در مدیریت این وضعیت «همکاری نزدیک» با مادرید دارد و نیروهای پلیس مراکش از عبور شمار زیادی از افراد جلوگیری کردهاند.
علاوه بر این، مقامهای دو کشور توافق کردهاند برای بازگرداندن افرادی که بهطور غیرقانونی وارد سئوتا شدهاند، همکاری کنند.
قرار است فرناندو گرانده مارلاسکا، وزیر داخله اسپانیا، روز جمعه به سئوتا سفر کرده و اوضاع را از نزدیک بررسی کند.
این مهاجران از موانع آبی که مرزی آبی مراکش و سئوتا را تشکیل میدهند عبور کردند. عکس: Atlas/REUTERS
چرا این موج مهاجرت اکنون رخ داده است؟
هنوز مشخص نیست که چرا طی روزهای اخیر شمار زیادی از افراد تلاش کردهاند وارد سئوتا شوند. با این حال، برخی تحولات اخیر ممکن است در این روند بیتأثیر نبوده باشند.
در اوایل ماه جولای، دادگاه عالی اسپانیا حکم داد مهاجرانی که از راه دریا وارد کشور میشوند، نمیتوانند فوراً به همان شیوهای که در گذرگاههای زمینی بازگردانده میشوند، اخراج شوند.
سئوتا و ملیلا، دو قلمرو اسپانیا در شمال افریقا، در این زمینه وضعیتی ویژه دارند، زیرا افراد میتوانند از راه دریا وارد این مناطق شوند بدون این که عملاً از حصار مرزی زمینی عبور کنند.
همچنین در ماههای گذشته، تصمیم حکومت اسپانیا برای اعطای اقامت به مهاجرانی که ثابت کنند پیش از اجرایی شدن این قانون در این کشور حضور داشتهاند، توجه بینالمللی را جلب کرده بود. با این حال، این قانون تنها شامل کسانی میشود که پیش از تصویب آن در اسپانیا بودهاند و شامل افرادی نمیشود که اکنون بهصورت غیرقانونی وارد کشور میشوند.
تنش لفظی میان اسپانیا و ایتالیا
آنتونیو تایانی، وزیر امور خارجه ایتالیا، میان این سیاست و رویدادهای اخیر ارتباط برقرار کرده و خواستار آن شده است که منطقه سفر آزاد شنگن برای اسپانیا «تعلیق» شود. او همچنین مدعی شد که این سیاستها قاچاق انسان را تشویق کردهاند.
در مقابل، خوزه مانوئل آلبارس، وزیر امور خارجه اسپانیا، سخنان همتای ایتالیایی خود را محکوم کرد و گفت: «از یک کشور دوست و شریک اروپایی انتظار همبستگی داریم، نه شعارهای سیاسی و عوامگرایانه.»
به گزارش روز جمعه روزنامه اسپانیایی «فرناندو گرانده مارلاسکا» وزیر کشور اسپانیا، امروز جمعه نهم مرداد ماه اعلام کرد که شمار مهاجران جانباخته در پی تلاش برای ورود غیرقانونی به اسپانیا از ۱۸ نفر به ۴۱ نفر افزایش یافته است.
وی با اشاره به اینکه بیشتر قربانیان در تلاش برای عبور از مسیر دریایی و دور زدن موجشکن مرزی غرق شدهاند، اظهار کرد: عملیات جست وجو با مشارکت تیمهای غواصیِ گارد مدنی اسپانیا در آبهای نزدیک مرز همچنان در جریان است و همچنان احتمال افزایش آمار جان باختگان وجود دارد.
وزیر کشور اسپانیا افزود: از زمان آغاز بحران مهاجرت، ۵۰ هزار نفر بهطور غیرقانونی وارد اسپانیا شده بودند اما تقریبا نیمی از آنها داوطلبانه به کشور مغرب بازگشتهاند.
اورسولا فون درلاین رییس کمیسیون اروپا در پیامی با بیان اینکه تصاویری که از سئوتا اسپانیا مخابره میشود، غیرقابل قبول است، تاکید کرد: اجازه ورود مهاجران غیرقانونی به اتحادیه اروپا را نخواهیم داد.
فون درلاین در پیامی در حساب کاربری خود در رسانه اجتماعی ایکس(توئیتر سابق) نوشت: ما نمیتوانیم اجازه دهیم که هر کسی بدون رعایت قوانین ما وارد اتحادیه اروپا شود.
وی با تاکید بر اینکه ورود مهاجران غیرقانونی باید فورا متوقف شود، افزود: شبکههای قاچاق انسان باید از بین رفته و بازگرداندان مهاجران غیرقانونی باید بر اساس قوانین اتحادیه اروپا به سرعت انجام شود.
رییس کمیسیون اروپا در ادامه با بیان اینکه در حال همکاری نزدیک با اسپانیا و آماده سفر به نقاط حساس است، خاطرنشان کرد: برای اسپانیا از طریق «آژانس مرزی اتحادیه اروپا» پیشتیبانی عملیاتی بیشتری برای مدیریت این مساله فراهم خواهیم کرد.
فون درلاین، همچنین با اشاره به اینکه با مقامهای کشور مغرب در تماس است، یادآور شد: مشارکت نزدیک ما با مقامهای این کشور به دستیابی به نتایج واقعی و عینی کمک خواهد کرد.
دولت اسپانیا پیشتر، گذرگاه مرزی «بنی انصار» میان شهر ملیله مغرب و شهر سئوتا را پس از تلاش گسترده مهاجران غیرقانونی برای ورود به خاک خود بهطور موقت تعطیل کرده بود. این تصمیم در حالی اتخاذ شد که نیروهای امنیتی برای کنترل اوضاع در منطقه مستقر شدهاند.
یک سخنگوی دولت اسپانیا، تایید کرد که گذرگاه مرزی «بنی انصار» تا زمانی که عملیات نیروهای امنیتی ادامه دارد، بسته خواهد ماند. در همین حال، وزارت کشور اسپانیا از توافق این کشور با مغرب برای تقویت هماهنگی و اقدامات مشترک و تسریع در بازگرداندن تمامی افرادی که بهطور غیرقانونی وارد سئوتا شدهاند، خبر داد.
بنا بر گزارشها، «فرناندو گرانده مارلاسکا» وزیر کشور اسپانیا برای پیگیری این توافق و نظارت بر اوضاع به سئوتا سفر کرده است.
همزمان با این تحولات، هزاران مهاجر غیرقانونی تلاش کردهاند از مرز مغرب وارد سئوتا شوند که در پی آن، دولت اسپانیا نیروهای نظامی را به این منطقه اعزام کرده است.
آنتونیو تاجانی وزیر خارجه ایتالیا، پیشتر در پیامی با تاکید بر اینکه مهاجرت نامنظم و کنترل نشده تهدیدی برای امنیت ملی است از تعلیق اسپانیا از منطقه شنگن حمایت کرده بود.
تاجانی در پیامی در حساب کاربری خود در رسانه اجتماعی ایکس (توئیتر سابق) نوشت: من از بسته شدن منطقه شنگن با اسپانیا حمایت میکنم و به اقدامهای ماتئو پیانتهدوسی وزیر کشور(ایتالیا) کاملا اعتماد دارم.
او افزود: مهاجرت نامنظم و کنترل نشده تهدیدی برای امنیت ملی است. وزیر خارجه ایتالیا تاکید کرد: تصاویری که از سئوتا مخابره میشود، نشان میدهد که تصمیم دولت اسپانیا برای اعطای شهروندی این کشور و در نتیجه تابعیت اروپایی به بیش از ۵۰۰ هزار مهاجر غیرقانونی، اشتباهی بزرگ است که به مسئله قاچاق انسان دامن میزند.
در همین ارتباط جورجیا ملونی نخستوزیر ایتالیا نیز پیشتر در پیامی در واکنش به ورود گسترده مهاجران غیرقانونی به شهر سئوتا اسپانیا گفته بود که این موضوع تهدیدی جدی برای امنیت مرزهای اروپا است.
ملونی در پیامی در حساب کاربری خود در رسانه اجتماعی ایکس(توئیتر سابق) نوشت: تصاویر دریافتی از سئوتا تکاندهنده هستند و بار دیگر نشان میدهند که مهاجرت غیرقانونی کنترلنشده، تهدیدی ملموس برای امنیت مرزهای اروپا محسوب میشود.
وی افزود: من با ماتئو پیانتهدوسی وزیر کشور(ایتالیا) درباره این موضوع گفت وگو کردهام؛ ما دست روی دست نخواهیم گذاشت و نظارهگر نخواهیم بود.
نخستوزیر ایتالیا، در ادامه با بیان اینکه دولت این کشور در حال برگزاری جلسات با نهادهای مربوطه درباره این موضوع است، خاطرنشان کرد: پس از این جلسات، آمادهایم تا با اقدامهای فوقالعاده برای دفاع از مرزها و امنیت شهروندان خود از جمله تعلیق اسپانیا از منطقه شنگن، مداخله کنیم.
ملونی در پایان تصریح کرد: ما در مورد مهاجرت غیرقانونی ذرهای کوتاه نخواهیم آمد؛ دفاع از مرزها، متوقف کردن قاچاقچیان انسان و تضمین بازگشت مؤثر مهاجران همچنان خط مشی دولت ایتالیا خواهد بود.
نخست وزیر اسپانیا پیشتر اعلام کرده بود که دولت وی پس از هجوم هزاران مهاجر از مغرب و تلاش برای ورود به خاک این کشور، همه منابع موجود را بسیج میکند.
«راشد صبیحی» رئیس انجمن کارکنان گارد مدنی در سئوتا، وضعیت کنونی را «یک بحران انسانی جدی» توصیف کرد و گفت هزاران مهاجر، از جمله کودکانی که همراهی ندارند، شب را در پیادهروها سپری میکنند و بسیاری دیگر در خیابانها سرگردان هستند. او به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت بسیاری از قربانیان غرق شدهاند و شماری دیگر نیز در ازدحام جمعیت هنگام عبور از حصار ساحل جان باختهاند.
ورود این حجم از پناهجویان مشکلات زیادی را رقم زده است. گفته شده در ورودیهای سئوتا، نیروهای مراکشی با استفاده از خودروهای آبپاش تلاش میکنند جمعیت را عقب برانند. همچنین بقایای سوخته یک اتوبوس و هفت خودرو در نزدیکی محل درگیری با جمعیت مشاهده شده است.
تصاویر منتشرشده در روز پنجشنبه نشان میدهد هزاران نفر که عمدتا شهروندان مراکشی هستند، از مسیر موجشکنها وارد جادههای سئوتا شدهاند. بیشتر آنها مردان جوان بودند، اما خانوادههایی همراه با زنان و کودکان خردسال نیز در میان جمعیت دیده میشدند.
سئوتا و ملیله، تنها مرزهای زمینی اتحادیه اروپا با آفریقا هستند و همواره از اصلیترین مسیرهای ورود مهاجران به اروپا به شمار میروند. مهاجران معمولا با شنا کردن از مراکش، مسافتی حدود پنج کیلومتری را طی میکنند تا به سئوتا برسند.
مقامهای سئوتا افزایش ناگهانی شمار مهاجران را به رأی اخیر دیوان عالی اسپانیا نسبت دادهاند. بر اساس این رای، مهاجرانی که از راه دریا وارد اسپانیا شوند، دیگر نمیتوانند بدون طی روند قانونی و بررسی درخواست احتمالی پناهندگی، فورا بازگردانده شوند.
در همین حال، پدرو سانچز میگوید که شبکههای قاچاق انسان با سوءاستفاده از این حکم و انتشار شایعات، موج جدید مهاجرت را رقم زدهاند. در مقابل، فعالان مراکشی این ادعا را رد کرده و میگویند بیشتر مهاجران اساسا از این رای اطلاعی نداشتند.
سایت خبری و اسپانیایی زبان «ال فارو دو سئوتا»، گزارش داد: «بسیاری از آنها در اثر اصابت سنگ های صخره زخمی شدند، برخی دیگر را سگ دندان گرفت و بسیاری دیگر از شدت سرما آسیب دیدند.» یک گروه از سوی صلیب سرخ برای دیدن این مهاجران به ساحل بنزو رفتهاند که در بخش اسپانیایی مرز قرار دارد.
به گزارش این سایت خبری، شمار زیادی از این مهاجران درخواست پناهندگی ارائه کردند. در این ویدیوها مهاجرانی را میشود دید که در حین عبور سعی میکنند در برابر جریان آب مقاومت کنند و امواج آنها را مجبور میکند که به سوی صخرهها بازگردند. یکی از شناگران که ظاهرا بسیار خسته است، بیهوش شده و به پشت افتاده است.
۲۳ فرد خردسال و بدون همراه در میان تازه رسیدگان، تحت سرپرستی خدمات دولتی حمایت از کودکان قرار گرفته و به مرکز پذیرش لااسپرانزا انتقال یافتند. در حالی که مهاجران بزرگسال برای روشن شدن هویتشان به اداره های پولیس برده شدند.
یک هفته پیش، ۵۷ جوان مراکشی خود را از همین مسیر به سئوتا رساندند. در تصاویری که رسانه های اسپانیایی نشر کرده اند می شود این مهاجران را دید که در حالت خستگی شدید به ساحل بنزو میرسند. برخی از آنها که از شنا در آبهای پرتلاطم شدیدا خسته شده اند، بلافاصله پس از رسیدن به ساحل به زمین میافتند.
خبرگزاری رویترز امروز جمعه نهم مرداد، گزارش داد نیروهای امنیتی مراکش با خودروهای آبپاش و استقرار گسترده در گذرگاههای مرزی تلاش کردند مانع عبور مهاجران شوند و بیشتر تلاشها برای ورود به سئوتا را ناکام گذاشتند.
با این حال، هزاران نفر وارد شهر مرزی فنیق شدند و در اطراف مرز در پی یافتن راهی برای ورود به سئوتا بودند.
تلویزیون دولتی اسپانیا، پیشتر گزارش داده بود بین دو هزار تا سه هزار نفر، هشتم مرداد وارد سئوتا شدهاند و بیشتر آنان پیش از ظهر به وقت محلی از مرز عبور کردند.
رویترز نوشت با وجود بسته شدن گذرگاه مرزی، گروههایی از مهاجران در امتداد ساحل به دنبال مسیرهایی برای دور زدن حصار بودند و برخی نیز خود را برای شنا به سوی سئوتا آماده میکردند.
زنان و کودکان از مراکش و کشورهای جنوب صحرای آفریقا نیز در میان آنان حضور داشتند. خبرنگاران رویترز بقایای سوخته یک اتوبوس و هفت خودرو را در نزدیکی مرز مشاهده کردند که پس از درگیری میان نیروهای امنیتی و مهاجران در محل باقی مانده بود.
یکی از مهاجران نیز گفت هنگام تلاش برای عبور از مرز در ازدحام جمعیت گرفتار شده و «از جانش ترسیده» است.
اسپانیا در واکنش به افزایش ورود مهاجران، نیروهای نظامی و پلیس بیشتری به سئوتا اعزام کرد.
مقامهای محلی نیز اعلام کردند اجساد ۹ نفر پیدا شده است؛ آماری که شمار مهاجران جانباخته هنگام تلاش برای ورود به سئوتا در ماههای اخیر را به ۶۰ نفر رساند.
مهاجران در کنار یک خودروی به آتش کشیدهشده، در انتظار فرصتی برای ورود به سئوتای اسپانیا، در شهر مرزی فنیق مراکش، ۹ مرداد ۱۴۰۵
واکنشها به بحران مهاجرتی
در میانه این بحران، لوران نونز، وزیر کشور فرانسه، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت در پی افزایش ورود مهاجران به سئوتا، از شامگاه هشتم مرداد دستور داده است کنترلها در مرز با اسپانیا فورا تشدید شود.
او همچنین اعلام کرد «نیروی مداخله سریع مرزی» را برای انجام بازرسیهای دقیقتر فعال کرده است.
نونز در گفتوگو با روزنامه فیگارو نیز گفت جمعه نهم مرداد، با فرناندو گرانده–مارلاسکا، وزیر کشور اسپانیا، گفتوگو خواهد کرد.
آنتونیو تایانی، وزیر خارجه ایتالیا، نیز در شبکه اجتماعی ایکس نوشت با بستن فضای شینگن به روی اسپانیا موافق است. او مهاجرت غیرقانونی و کنترلنشده را تهدیدی برای امنیت ملی خواند و نوشت تصمیم دولت مادرید برای اعطای تابعیت اسپانیا و در نتیجه تابعیت اتحادیه اروپا به بیش از ۵۰۰ هزار مهاجر فاقد مدارک، «عمیقا اشتباه» است و به قاچاق انسان دامن میزند.
رویترز هشتم مرداد گزارش داد صدها مهاجر از سمت مراکش با شنا یا با استفاده از تیوبهای بادی، خود را به سئوتا رساندند و گروهی دیگر با شکستن یکی از دروازههای مرزی، وارد شهر شدند.
شماری از آنان نیز هنگام ورود شعار «زندهباد اسپانیا» سر دادند. همزمان در گذرگاهی در مرز ملیلا، نیز درگیریهایی گزارش شد. به گفته انجمن حقوق بشر مراکش، دستکم سه خودرو به آتش کشیده شد و شماری از مهاجران و نیروهای امنیتی زخمی شدند.
دولت اسپانیا اعلام کرد ۲۰۰ نیروی پلیس ویژه و ۶۰ نظامی این کشور برای تقویت نیروهای مستقر در سئوتا اعزام شدهاند.
تعطیلی کسبوکارها در سئوتا
ورود گسترده مهاجران باعث تعطیلی بسیاری از کسبوکارها در سئوتا شد. یکی از مغازهداران به رویترز گفت صاحبان کسبوکارها بهدلیل نگرانی از کافی نبودن نیروهای پلیس، برای دفاع از خود و حفاظت از کسبوکارها و خانوادههایشان با یکدیگر هماهنگ شدهاند.
سئوتا با حدود ۸۵ هزار نفر جمعیت و ملیلا، دو منطقه خودمختار اسپانیا در شمال آفریقا، تنها مرزهای زمینی اتحادیه اروپا با آفریقا هستند و سالهاست از مهمترین مسیرهای ورود مهاجران به اروپا به شمار میروند.
سئوتا سال ۲۰۲۱ شاهد بحران مشابهی بود؛ زمانی که حدود ۱۰ هزار نفر، از جمله شمار زیادی کودک، از مراکش و کشورهای جنوب صحرای آفریقا وارد این منطقه شدند.
در حالی که بسیاری از کشورهای اروپایی در سالهای گذشته سیاستهای مهاجرتی سختگیرانهتری را در پیش گرفتهاند، اسپانیا رویکرد متفاوتی اتخاذ کرده است.
دولت سوسیال دموکرات اسپانیا در ماههای اخیرT برنامهای را برای اعطای اقامت قانونی به حدود ۵۰۰ هزار مهاجر فاقد مدارک آغاز کرده است. این اقدام با انتقاد احزاب راستگرا روبهرو شده است. مخالفان این برنامه میگویند چنین سیاستی انگیزه مهاجرت به اسپانیا را افزایش میدهد.
دولت اسپانیا، اما اعلام کرد افزایش اخیر ورود مهاجران ارتباطی با برنامه اعطای اقامت قانونی ندارد و نتیجه سوءاستفاده شبکههای اقچاق انسان و سازمانهای تبهکار از حکم اخیر دیوان عالی این کشور است؛ حکمی که بازگرداندن فوری مهاجرانی را که در دریا شناسایی میشوند و در مسیر سئوتا و ملیلا هستند، محدود کرده است.
وزارت کشور اسپانیا، همچنین اعلام کرد با همکاری نزدیک مراکش، طی روزهای گذشته مانع ورود غیرقانونی هزاران مهاجر دیگر به سئوتا شده است.
سئوتا و ملیلیا، دو شهر خودمختار اسپانیا، در سواحل شمالی دریای مدیترانه و در شمال قاره آفریقا واقع شدهاند. ملیلیا در حدود ۴۰۰ کیلومتری شرق سئوتا قرار دارد. این دو منطقه تنها مرزهای زمینی اتحادیه اروپا با قاره آفریقا را تشکیل میدهند.
سئوتا از سال ۱۵۸۰ تحت حاکمیت اسپانیا قرار دارد و جمعیتی متشکل از مسلمانان و مسیحیان، همچنین شهروندان اسپانیایی و مراکشی و کارگران مرزی را در خود جای داده است که عموماً در کنار یکدیگر با آرامش زندگی میکنند. با این حال، مراکش بهطور رسمی حاکمیت اسپانیا بر سئوتا و ملیلیا را به رسمیت نمیشناسد و این دو منطقه را «سرزمینهای اشغالی» میداند.
سئوتا و ملیلیا به دلیل موقعیت جغرافیایی ویژه خود، دارای تدابیر شدید امنیتی و حصارهای مرزی مستحکم هستند، زیرا مقصد بسیاری از مهاجرانی محسوب میشوند که از مراکش و دیگر کشورهای آفریقایی قصد ورود به اروپا را دارند.
برای رسیدن به سئوتا، بسیاری از مهاجران از شهر فنیدق در مراکش حدود پنج کیلومتر در دریا شنا میکنند. بخش قابل توجهی از مهاجرانی که وارد سئوتا یا ملیلیا میشوند، بلافاصله به مراکش بازگردانده میشوند. گروهی دیگر نیز در مراکز پذیرش مهاجران اسکان داده شده و پس از طی مراحل قانونی، امکان درخواست پناهندگی در اسپانیا را پیدا میکنند.
با وجود توجه گسترده رسانهها به سئوتا و ملیلیا، شمار مهاجرانی که از این دو منطقه وارد اسپانیا میشوند، معمولا بسیار کمتر از افرادی است که از طریق جزایر قناری یا جزایر بالئار خود را به این کشور میرسانند.
ویدئوهای منتشرشده در روز پنجشنبه، هزاران نفر را که عمدتا شهروندان مراکشی بودند، در حال عبور از موجشکنها و ورود به جادههای سئوتا نشان میدهد. بیشتر این افراد مردان جوان بودند، اما زنان و کودکان خردسال نیز در میان آنان دیده میشدند. هنوز مشخص نیست چه عاملی باعث شده که این تعداد از افراد بهطور همزمان برای ورود به سئوتا اقدام کنند.
اصلیترین عوامل مهاجرت و پناهندگی، دولتهای سرمایهداری، به خصوص دولتهای دیکتاتوری هستند که با سیاستهای جنگطلبانه و استثمارگرانه، سرکوب و فقر، مردم را آواره کوه و دشت و دریا و جوامع ناشناخته میکنند که خطرات عدیدهای در کمین آنهاست و آینده نامعلومی دارند!
جمعه نهم مرداد 1405-سی و یکم یولی 2026